Қазақстан Конституциясы: адам құқықтары мен бостандықтарын қорғаудың басты құқықтық кепілі
Қазақстан Республикасының Конституциясы – елдегі ең жоғары заңдық құжат және азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғаудың негізгі кепілі болып табылады. Конституцияға сәйкес, адам – ең жоғары құндылық, ал оның өмірі, құқықтары мен бостандықтары мемлекет саясатының басты өзегі саналады.
Негізгі заңға сай адам құқықтары туған сәттен бастап әрбір азаматқа тиесілі және оларды шектеу немесе бұзу заңмен қатаң реттеледі. Бұл қағида Қазақстандағы барлық құқықтық нормалардың негізін құрайды.
Конституциямен қорғалатын негізгі құқықтар:
Өмір сүру құқығы – әр адамның өмірі ажырамас құқық ретінде қорғалады. Қазақстанда өлім жазасына толық тыйым салынған.
Адамның қадір-қасиетін қорғау – азаптау, зорлық-зомбылық және ар-намысты қорлайтын кез келген әрекетке заңмен тыйым салынған.
Жеке бас бостандығы – жеке өмірге қол сұғылмаушылық, тұрғын үйге кіру құқығының қорғалуы, хат-хабар және телефон сөйлесулерінің құпиялығы қамтамасыз етіледі.
Сөз және ар-ождан бостандығы – азаматтар өз пікірін еркін білдіруге және сенімін таңдауға құқылы.
Діни сенім бостандығы – әр адам дінді еркін таңдауға немесе ешбір дінді ұстанбауға ерікті.
Конституциялық нормалар Қазақстанда демократиялық және құқықтық мемлекетті нығайтып, азаматтардың құқықтық қорғалу деңгейін арттыруға бағытталған.